Maj kojarzy się zazwyczaj z czasem matur albo z majówkami, czyli wyprawami za miasto, na łono natury. Kiedyś, w czasach PRL – u hucznie i zamaszyście obchodzono święto pracy. Dziś spotykamy się tutaj, by uczcić ważne wydarzenie, jakim było uchwalenie Konstytucji 3 Maja.
Tradycja obchodzenia 3 Maja narodziła się w dwudziestoleciu międzywojennym, 29 kwietnia 1919 roku. Po II wojnie światowej uroczystość ta została zakazana. Obchody przywrócono ponownie ustawą z dnia 6 kwietnia 1990 roku. Jakie zmiany proponowała Ustawa Rządowa? Wprowadzono tzw. trójpodział władzy – od tej pory dzieliła się na ustawodawczą, wykonawcza i sądowniczą. Ograniczono przywileje szlachty, zniesiono zasadę liberum veto. Przyznano wiele praw mieszczanom i chłopom, zwłaszcza chłopów objęto większą ochroną prawną. Wprowadzono podatki dla najzamożniejszych grup społecznych, to jest – dla szlachty i duchowieństwa. Oficjalnie powołano Rzeczpospolitą Polską, jaką znamy dzisiaj.
Mimo, że Konstytucja nie została wcielona w życie ,a Rzeczpospolita po raz kolejny utraciła niepodległość, warto pamiętać o randze tego dokumentu i o istocie oświeceniowego patriotyzmu. I choć kolejne lata to czas żałoby – rok 1793 to drugi rozbiór Polski, a rok 1795 – trzeci, to warto przypomnieć – pełne entuzjazmu – słowa poety, Ignacego Krasickiego. Nazywany księciem poetów, warmiński, przy pomocy swych satyr niejednokrotnie potępiał grzechy i występki rodaków. Jednocześnie zachwycał się wiekiem rozumu, wychwalając czasy Oświecenia. Jeden z jego utworów nosi znamienny tytuł; „BOGDAJ PRZEBYWAĆ W OSIEMNASTYM WIEKU!” Kolejny tekst Krasickiego, Święta miłości kochanej ojczyzny, stanowi ambitny i ponadczasowy model patriotyzmu- tylko umysły poczciwe, a więc – ludzie uczciwi – wiedzą , czym jest owa miłość do ojczyzny. Dziś stało się tak, że najgłośniej mówią o konstytucji ci, którzy ją łamią. Trudno udowodnić komuś hipokryzję. Stało się tak, że słowo KONSTYTUCJA oznacza formę buntu i przypomnienia takich wartości, jak prawo, sprawiedliwość, wolność obywatelska, równość, suwerenność. Warto uświadomić sobie, że politycy nie zawsze dbają, czy może – dbali – o nasze dobro. Potwierdzają to teksty Tadeusza Różewicza i Marcina Świetlickiego. Pierwszy z nich, fragment „Kartoteki” , ujawnia podziały społeczne, skłócenie rozmaitych środowisk, niechęć do pojednania, do podania sobie ręki. Marcin Świetlicki, poeta z Krakowa, nie szczędzi nam goryczy i ironii.
O czym pisze? Przestrzega przed zderzeniem z rzeczywistością, jego „ Baczność” znaczy tyle, co uwaga. Uważaj, bo kiedy wkroczysz w dorosłość, nie będzie już miejsca na cukierkową słodycz czy naiwność. A szlachetne pojęcia, obecne również na stronach KONSTYTUCJI – równość wobec prawa, sprawiedliwość społeczna, demokracja mogą tyle samo znaczyć, co nepotyzm, korupcja, prywata, demagogia czy anarchia. Nie bądź obojętny, czuwaj i walcz. Nie tylko o swoją godność, ale i o prawa słabszych, mniej przebojowych, nie potrafiących upominać się o swoje.
(Fragmenty programu)
Program upamiętniający wydarzenia maja 1791 roku przygotowała grupa uczniów klasy 3b. Akademia szkolna odbyła się 30 kwietnia 2026 roku. A oto nazwiska wykonawców: Aleksandra Bartczak, Aleksandra Cybulska, Zuzanna Mikołajczyk, Igor Oliszewski, Wiktor Prusiński, Krzysztof Rudecki, Alicja Socha, Karolina Traczyk, Magda Wasilewska. Scenografię przygotowały: Jakubowska, Lena Malinowska, Julia Rotuska, Natalia Pszczoła, Zofia Skrzypczak. Okolicznościowy plakat zaprojektowała Klaudia Walencik.
